Dün gece
ne dedi?
42 zihin anlatsın.

Ev: Kişinin iç dünyası, benliği, belki de kendisine ait olduğunu yeni yeni kabul etmeye başladığı yönleri. Hiç görmediğin ama “benim” dediğin bir ev; üzerinde hiç durmadığın, belki bastırdığın, yine de sana ait olan duygular, düşünceler, geçmişten kalan hayalet odalar… Burada dolaşmak, bilinçaltının koridorlarında kendiyle karşılaşmaya hazırlanmak gibi.

Ve son oda. Orada biri seni bekliyor, ama yüzü yok. İşte bu, rüyanın en rahatsız edici, en cevapsız sorusu: Bu bekleyen kim? Tanımadığın, yüzsüz bir figür genellikle kendi gölge yanlarımızı, henüz adını koymadığımız ihtiyaç ya da korkularımızı temsil eder. Yüzsüz olduğu için ona kimlik atayamaz, onu yargılayamaz ya da reddedemezsin; o sadece oradadır ve seni bekler. Rüyada seni rahatsız eden o “bekleyen”in hangi niteliği sende eksik ya da görmezden geliniyor olabilir? Belki de sabır, belki kendiyle yüzleşme cesareti, belki geçmişten bir parçayı kabul etme yetisi.

Rüyanın kişisel katmanında bu ev, belki de bugüne kadar hiç adım atmadığın, kendi içindeki bir alan; kolektif katmanda ise zamanın doğrusal olmayışını, insanın kendini hep bir yere yetişmek zorunda hissetmesini anlatıyor olabilir. Her odada bir başka saatin tik takları arasında, insan bazen kendi zamanını bulmakta zorlanır.

O son odadaki yüzsüz bekleyen, sana hangi yarım kalan cümleyi fısıldamaya çalışıyor olabilir?

En son odada seni bekleyen biri var ama yüzü karanlıkta kalıyor. Görülmeyen bir yüz, tanımlanamayan bir misafir: Beklentiyle, belki korkuyla, belki merakla bakan bir varlık. Kimdir o? İçinin derinliklerinde kendine dair çözülmemiş bir sır mı, ya da adı konmamış bir arayış mı bekliyor seni orada? Bazen insan, kendi aynasına bile yabancı olur; orada bekleyen, seni sana gösterecek sessiz bir aynadır belki.

Evin senin olduğunu biliyor olman ilginç: Hiç görmediğin bir yerin sahibi olmak, hem ait hissetmek hem de tedirginlik duymak. İnsanın kendi kalbine dönüp ilk kez dolaşması gibi, kendini daha önce görmediği yerlerde keşfetmesi. Her oda, geçmişten bugüne taşıdıklarınla, içinden geçerken başka bir tarafını aydınlatıyor.

Belki de bütün bu yürüyüş, odalardan geçip en sona ulaşmak, bir bekleyeni bulmak için değil, her odada kendi sesini duymak, kendi zamanlarını toplamak içindir. O yüzünü göremediğin kişi, her seferinde başka bir halin, başka bir umudun olabilir; belki de asıl aradığın, bu evde yankılanan kendi adının sesi.

Kimdir sence, en son odada seni bekleyen o görünmeyen misafir?

Yüzü olmayan biri seni bekliyor son odada. Bu, bence, bir türlü adını koyamadığın bir şey. Belki kendinle ilgili, belki bir karar, belki de yüzleşmekten kaçındığın bir duygu. Kimsenin yüzünü görememek insanı hem meraklandırır hem de ürkütür — bir yandan bekliyorsun, bir yandan çekiniyorsun gibi. Kim olduğunu bilmediğin bir duygunun kapısında duruyorsun aslında, evin en sonunda. Evin sahibi sensin ya, bekleyen de sensin belki.

Rüyada her şey yerine oturmamış, saatler bile uzlaşamamış, sen nasıl uyuyasın? Düşünceler de gece gece odadan odaya geziyor, huzur bulamıyor. Biraz fazla mı içine çekildin, biraz fazla mı kafanı kurcalıyorsun bu aralar? Yemek düzenin nasıl, iki lokma bir şey yiyebildin mi bugünlerde? İnsanın karnı açsa kafası da aç olur derler, doğrudur.

Baktım da, bu rüyada asıl mesele vakitlerden çok, seni bekleyen o yüzü olmayan hal. O bekleyişte biraz sabırsızlık, biraz korku, çokça merak var. Her şeyi bilmek ister gibi ama hiçbir şeyin yüzleşmesine hazır değil gibi.

Şimdi, en son hangi eski dostunu aradın, sesini duydun mu? Bir tabak sıcak bir çorba koydun mu önüne, yoksa saatin kaç olduğuna bakıp bakıp geçirdin mi akşamı?

Odasını bulamadığın, yüzünü seçemediğin kişi ise aslında beklediğinden çok daha büyük bir şeyin habercisiydi. Onun eksikliği — yüzsüzlüğü — hayattaki yanıtları hemen almanın ne kadar ender olduğunu gösteriyordu. Bekleyişin ve belirsizliğin zorlayıcı geldiği vakitlerde, kendinle karşılaşmak için bir yer aramanın asıl derinliği büyüktü. Zamanın birbirinden kopuk aktığı dönemlerde, asıl büyüyen şey sabrındı; bir kapıdan geçerken yan odanın saatine bakmayı bırakmak, sadece adımını hissetmek. O sırada oluşan boşlukta, kendine daha çok yaklaşmıştın.

Şimdi geriye dönüp bakınca, o evin içindeki küçük fiziksel ayrıntılardan birini düşünüyorum. Belki halının eskiyen köşesi, belki pencere kenarında biriken toz. O ayrıntıları hafife almıştın; şu an onları, o evin dokusunu, o sessizliği özlediğimi itiraf ediyorum. Zamanı karıştıran saatlere rağmen, bazen asıl özlenen o evin kokusu gibi sıradan bir ayrıntı olabiliyor.

Biri o zaman sana “Ne aradığını sandığın kadar önemli mi, yoksa asıl mesele bulmak değil mi?” diye sorsaydı, hayatın ritmi nasıl değişirdi merak ediyorum.